HOẠT ĐỘNG KHOA HỌC CÔNG NGHỆ KHOA CÔNG TRÌNH THỦY 2020-2025

Trong những năm gần đây, Khoa Công trình Thủy – Trường Đại học Xây dựng Hà Nội (HUCE) đã khẳng định vị thế là một trong những đơn vị có phong trào nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ mạnh nhất trong khối ngành kỹ thuật của Nhà trường. Hoạt động khoa học và công nghệ (KH&CN) của Khoa được triển khai toàn diện trên cả ba mũi nhọn: nghiên cứu khoa học cơ bản, ứng dụng – chuyển giao công nghệ và đổi mới sáng tạo gắn với đào tạo. Điều này không chỉ góp phần nâng cao chất lượng giảng dạy, mà còn giúp Khoa từng bước hội nhập với xu hướng phát triển của giáo dục đại học trong khu vực và trên thế giới.

 Trong giai đoạn 2020–2025, Khoa Công trình Thủy đã chủ trì và thực hiện trên 45 đề tài nghiên cứu khoa học các cấp, bao gồm đề tài cấp Trường, cấp cơ sở, đề tài trọng điểm và đề tài loại II, cùng nhiều dự án hợp tác với các viện nghiên cứu, doanh nghiệp và cơ quan quản lý nhà nước. Trung bình mỗi năm, Khoa có từ 6–8 đề tài được phê duyệt, nghiệm thu và công bố kết quả, trong đó nhiều đề tài đạt loại Xuất sắc hoặc Tốt, được Nhà trường ghi nhận và đề cử tham gia Giải thưởng Khoa học công nghệ cấp Bộ Giáo dục & Đào tạo. Đáng chú ý, nhiều đề tài của giảng viên Khoa đã được công bố trên các tạp chí quốc tế thuộc danh mục SCI/SCIE, khẳng định năng lực nghiên cứu và hội nhập quốc tế của đội ngũ giảng viên trẻ.

Các hướng nghiên cứu chủ đạo của Khoa tập trung vào ba lĩnh vực chiến lược:

(1) Công trình thủy, thủy điện và thủy lực học hiện đại, trong đó các nghiên cứu ứng dụng mô hình số, mô phỏng CFD, Flow-3D, HEC-RAS và GIS đã góp phần giải quyết nhiều bài toán thực tiễn về vận hành hồ chứa, điều tiết lũ, bồi lắng và xói lở bờ sông, bờ biển;

(2) Cảng – đường thủy và hạ tầng logistics, hướng đến phát triển hệ thống giao thông thủy nội địa, cảng biển xanh và chuỗi cung ứng thông minh;

(3) Ứng dụng công nghệ số và trí tuệ nhân tạo (AI, Machine Learning) trong dự báo, tối ưu vận hành công trình và quản lý logistics. Các hướng nghiên cứu này thể hiện rõ sự chuyển dịch từ cách tiếp cận truyền thống sang mô hình nghiên cứu liên ngành – kết hợp giữa kỹ thuật, công nghệ, kinh tế và quản lý, phù hợp với định hướng đổi mới của Nhà trường.

Song song với đó, Khoa luôn chú trọng xây dựng và phát triển nhóm nghiên cứu mạnh do các giảng viên có học hàm, học vị cao dẫn dắt. Nhiều nhóm nghiên cứu đã hoạt động hiệu quả trong các lĩnh vực như: “Mô hình thủy lực và biến đổi khí hậu”, “Công trình thủy và công trình năng lượng bền vững”, “Chuyển đổi số trong logistics và hạ tầng vận tải thủy”. Một số nhóm đã được Nhà trường công nhận là nhóm nghiên cứu tiềm năng cấp Trường, có khả năng xây dựng đề tài cấp Bộ và tham gia các chương trình nghiên cứu quốc tế trong thời gian tới.

Hoạt động nghiên cứu khoa học của Khoa còn được gắn chặt với công tác đào tạo sinh viên và học viên cao học. Sinh viên được khuyến khích tham gia các đề tài của giảng viên dưới hình thức trợ lý nghiên cứu, đồng thời chủ động triển khai đề tài nghiên cứu khoa học sinh viên độc lập. Trong giai đoạn 2020–2025, Khoa đã có hơn 150 đề tài nghiên cứu khoa học sinh viên, trung bình 25–30 đề tài mỗi năm, nhiều công trình đạt loại Xuất sắc, được chọn tham dự Giải thưởng “Sinh viên NCKH cấp Bộ Giáo dục & Đào tạo”. Việc kết hợp giữa nghiên cứu của giảng viên và sinh viên đã hình thành môi trường học thuật năng động, sáng tạo và thực tiễn.

Đáng chú ý, trong 5 năm trở lại đây, các đề tài của Khoa đã có sự đổi mới rõ rệt về nội dung, phương pháp và công nghệ. Nếu như trước đây nghiên cứu chủ yếu tập trung vào mô hình thủy lực truyền thống, thì nay xu hướng chính là ứng dụng trí tuệ nhân tạo, học máy, dữ liệu lớn, GIS và công nghệ số trong mô phỏng, quản lý và ra quyết định. Một số đề tài mới như dự báo sóng ngắn hạn phục vụ quy hoạch cảng biển, đánh giá tác động của ăn mòn cốt thép trong môi trường biển, hay nghiên cứu chuyển đổi số trong vận tải và logistics đã minh chứng cho sự bắt nhịp của Khoa với cuộc Cách mạng công nghiệp 4.0.

Tổng thể, hoạt động khoa học công nghệ của Khoa Công trình Thủy giai đoạn 2020–2025 đã đạt được những kết quả nổi bật: vững chắc về nền tảng chuyên môn, năng động trong nghiên cứu ứng dụng, mạnh dạn trong đổi mới công nghệ và hội nhập quốc tế. Đây là một trong những nhân tố quan trọng giúp Khoa nâng cao chất lượng đào tạo, khẳng định vị thế là đơn vị học thuật chủ lực trong lĩnh vực công trình thủy – cảng – logistics của HUCE, đồng thời góp phần thực hiện mục tiêu chung của Nhà trường: trở thành đại học nghiên cứu hàng đầu khu vực, tiên phong trong sáng tạo và chuyển giao tri thức phục vụ phát triển bền vững quốc gia.